Vergeten salade

Okay, ik weet dat ik lang heb geklaagd over het koude weer en de schijnbaar nooit eindigende winter. Het is niet iets dat ik graag doe, klagen, maar het is zo'n makkelijk onderwerp voor blogposts. Het weer en wat dat je dan doet eten. Nu het weer eindelijk de warme kant op laat te gaan, wil ik op de valreep dit toch nog winterse recept delen. Winters vanwege de rode kool, de sinaasappel (straks komt die tijd weer dat je de droge knoesten beter kunt laten liggen) en de pastinaak of winterpeen (maar bospeen mag ook, als je die al kunt vinden). Het is een salade, dus alsnog geschikt voor de warmer wordende dagen. Voor mij is dit een vergeten recept, omdat ik het vergat te maken toen ik een Sunday Lunch bij mij thuis organiseerde. Ik was zo in de ban van alle andere dingen die ik ging maken, dat ik pardoes vergat waarom ik die rode kool ook al weer gekocht had. Deze salade heb ik dan ook niet gedeeld die dag, maar ik heb er in mijn eentje van gesmikkeld later die week.

Rauwe rode kool salade - naar een recept van Hugh Fearnley-Whittingstall uit Veg! (2 personen)

1 grote of 2 kleine sinaasappels

1/4 kleine rode kool, hart verwijderd, fijngesneden

1 kleine tot middelgrote pastinaak of winterwortel, geschild en grof geraspt of julienne gesneden

2 eetlepels olijfolie

2 Medjool-dadels* zonder pit, of 4-6 kleine dadels, zonder pit, in plakjes

klein handje vol kervel of peterselie, gehakt

zeezout en versgemalen zwarte peper

Snijd de boven- en onderkant van de sinaasappel. Zet de vrucht rechtop op een snijplank en snijd met een scherp mes de schil rondom af, inclusief het wit, zodat je uiteindelijk een bol vruchtvlees en tussenvliesjes overhoudt. Snijd de partjes uit de vliezen. Doe dit boven een kom en vang de partjes en het sap op. Knijp als je klaar bent het membraan uit boven de kom. 

Doe de fijngesneden kool en geraspte pastinaak of wortel in een salade schaal. Voeg het grootste deel van het sinaasappelsap toe en sprenkel de olijfolie eroverheen. Voeg wat zout en peper toe, schep met de handen door elkaar en verdeel over twee borden. 

Leg de sinaasappel partjes en de plakjes dadel erbovenop en strooi de kervel of peterselie erover, met de rest van het sap. Dien meteen op.

Eet smakelijk!

* Grotere en duurdere dadel-soort. Om eerlijk te zijn heb ik ze nog nooit geprobeerd, dus ik weet niet hoe anders of beter de smaak is in vergelijking met gewone dadels. Staat nog op mijn probeer-lijstje.

A Walk and then Soup

Er zit een groot voordeel aan 'weekend' hebben buiten het weekend. Zo ondervond ik toen ik, moederziel alleen, door de bossen en duinen van Schoorl liep op een dinsdagmiddag. Geen hond, of mens, te bekennen. Tijdens de 17 kilometer lange wandeling kon ik me in alle rust in de natuur en in mijn eigen hoofd begeven, zonder gestoord te worden. Een dankbare ervaring en een kleine luxe in deze tijd waarin alles met elkaar gedeeld wordt en elke ervaring niets meer dan een replica lijkt van die van de honderd anderen die zich met jou op hetzelfde moment op de dezelfde plek begeven.  In een tijd waarin je altijd bereikbaar bent, of 'hoort te zijn,' zijn er nog plekken waar je telefoon geen bereik heeft en waar je daardoor, zonder dat je daar misschien de intentie toe had, even echt 'alleen op de wereld' bent. En wat is er dan heerlijker, vooral na koude, vroege winterwandelingen, dan een bord hartverwarmende soep na al die fysieke (en soms mentale) in- en ontspanning. Van jou, voor jou.

Venkel en knolselderijsoep met sinaasappelschil - naar een recept van Hugh Fearnley-Whittingstall uit Veg! (4 personen)

30 gram boter

1 eetlepel olijfolie

4 sjalotjes, of 1 middelgrote ui, in ringen

3 grote venkelknollen (750 gram), boven- en onderkant eraf, in dunne plakken (bewaar het groen)

1/4 van een grote knolselderij (250 gram ongeschild), geschild en in blokjes

fijn geraspte schil van 1 sinaasappel

ongeveer 500 milliliter groentebouillon

zeezout

versgemalen zwarte peper

4-6 eetlepels crème fraîche

Verhit de boter en olie in een grote pan op middelhoog vuur. Voeg de sjalotjes of ui toe en fruit deze zachtjes een paar minuten. Doe de venkel en knolselderij erbij, roer goed, doe het deksel op de pan en laat ongeveer 10 minuten meebakken. 

Voeg de sinaasappelschil, bouillon en wat zout en peper toe. Breng het geheel aan de kook en laat ongeveer 15 minuten zacht koken tot de groenten gaar en zacht zijn. 

Pureer de soep met een staafmixer of in een blender tot deze helemaal glad is. Voeg eventueel nog wat bouillon of water toe als de soep te dik is. Soms zijn de vezels in de venkel iets taai en moet je wat langer pureren om de soep mooi glad te krijgen. 

Als de soep tijdens het pureren is afgekoeld verwarm deze dan even voor het serveren. Proef voor extra zout en peper en dien op met een flinke schep crème fraîche erin, een beetje venkelgroen als je dat over hebt,  en een flinke draai uit de pepermolen. 

Eet smakelijk!

Wilde rijst jagen!?

Wilde rijst klinkt gevaarlijk. Alsof je als een jager het bos in moet om het te zoeken onder loof en struikgewas. Van de platgetreden paden af het onbekende in. Canadese Wilde Rijst, staat er op de verpakking. Dat betekend beren, bergen en naaldbossen trotseren. Alles voor dat ene plantje...

    De realiteit is waarschijnlijk minder spannend. Keurige 'wilde' rijstvelden, netje bijgehouden en met een groot hek eromheen om de beren buiten te houden. Afgesloten stukken rivierbedding, waar dit plantje goed schijnt te gedijen, waar het grootste wild dat je tegen zult komen een verdwaalde kikker of spartelende vis is. De term 'wild' heeft waarschijnlijk eerder te maken met de eerste personen die het westen deze graansoort zag eten: De 'wilden' van Noord-Amerika. Of ligt misschien in het feit dat deze graansoort voornamelijk in het wild groeide en geplukt werd, voordat men het ging cultiveren. Nee, echt wild kun je wilde rijst niet meer te noemen, maar dat maakt het niet minder lekker. Noot-achtig van smaak past het heel mooi bij de frisse citrus en aardse bietjes in deze salade.

Salade met wilde rijst, geroosterde bietjes en sinaasappel - naar een recept van Isa Chandra Moskowitz uit Appetite for Reduction (4 personen)

500 gram bietjes, ongekookt

sap van 2-3 sinaasappels (ongeveer 180 milliliter)

2 eetlepels rode wijn azijn

1 eetlepel sesam olie (liefst van geroosterde zaden)

1/8 theelepel zout

1 theelepel hete chilisaus (bijvoorbeeld sriracha of piripiri)

1 theelepel gember, fijngeraspt

1 navelsinaasappel

2 eetlepels sesam zaad

330 gram gekookte wilde rijst, afgekoeld

40 gram krenten

80 gram sla (kies je favoriete soort, of een melange)

Begin met het roosteren van de bietjes. Verwarm een oven voor op 220 graden. Afhankelijk van de grote van de bietjes schil je ze en snijd ze door de helft (bij kleinere bietjes) of in dikke plakken (bij de grotere). Wikkel de hele gesneden biet in aluminiumfolie. Rooster ze ten minste 1 uur in de oven. Ze zijn gaar wanneer je er makkelijk met een vork in kunt prikken. Pas op voor het bietensap, want dat kan (mooie) rode vlekken geven. Tijdens het roosteren kun je bijvoorbeeld de rijst koken (heeft ongeveer 40-50 minuten nodig). Laat de bieten (en de rijst) afkoelen en snijd ze in grove stukken.

Maak een dressing van het sinaasappelsap, de wijnazijn, sesamolie, zout, chilisaus en gember. Meng goed en laat de smaken goed intrekken. Waarschijnlijk heb je meer dan je in de salade gebruikt. De rest kun je bewaren voor een andere salade.

Snijd met een scherp mes de boven en onderkant van de sinaasappel. Zet hem neer en snijd de schil en het wit eronder van het vruchtvlees. Snijd de sinaasappel in de breedte in plakken en snijd deze in stukken. 

Rooster het sesamzaad in een droge koekenpan op middelhoog vuur. Rooster onder af en toe schudden of roeren ongeveer 2 minuten, totdat de zaden mooi bruin beginnen te kleuren. Haal dan van het vuur en uit de pan en laat iets afkoelen.

Giet de dressing in een grote salade kom. Doe de wilde rijst, krenten en de sla erbij en meng goed. Voeg de sinaasappel en sesamzaad toe en meng nogmaals. Doe als laatste de bieten stukken erbij. 

Eet smakelijk!

Code oranje!

Het is weer citrusvruchten tijd! Dat betekent mandarijntjes in overvloed. Maar vergeet de sinaasappel niet. Vergt wat meer werk om te pellen (en is misschien daarom minder populair), maar ze zijn zo lekker fris en sappig, met dat tikje zuur. En, misschien nog wel leuker, ze zijn ook heel bruikbaar in tal van zoete en hartige gerechten en salades. Schilletje sinaasappel hierin, sap daarin, sappige partjes ergens op of door. Zijn vele toepassingen zijn onuitputtelijk. Deze vrolijk oranje-gekleurde salade bijvoorbeeld, die ideaal is voor in de winter. Fris door de sinaasappel, knapperig door de wortel en het aardse, romige smaakje van de cashewnoten maken dit een ideale tegenhanger voor wat zwaardere herfst- en winterkost. 

Wortel, sinaasappel en cashewnoten salade - naar een recept van Hugh Fearnley-Whittingstall uit Veg! (2 personen)

ongeveer 50 gram cashewnoten

1 theelepel komijnzaad

2 sinaasappels

2-3 grote wortels, geschild

scheutje olijfolie

paar druppels ciderazijn

zeezout en versgemalen zwarte peper

Rooster de cashewnoten 5 minuten op middelhoog vuur in een hete, droge koekenpan tot ze bruiner kleuren. Schud de pan af en toe. Voeg in de laatste minuut het komijnzaad toe en bak mee. Schep alles op een bord om het af te laten koelen. 

Rasp de oranje schil van één sinaasappel en zet dit weg. Snijd met een scherp mes een plak van de boven- en onderkant van de sinaasappels en snijd dan de schil en het witte gedeelte daaronder weg, zodat je alleen nog een bol vruchtvlees overhoud met vliesjes ertussen. Snijd boven een schaal de partjes uit de vliesjes los. Knijp het overgebleven membraan uit boven de schaal en voeg de sinaasappel rasp toe. 

Snijd de wortels met een mandoline of met een mes in dikke lucifers. Voeg aan de sinaasappel toe met de olie, azijn en wat zout en peper. Meng goed, proef en voeg eventueel extra zout en peper toe. Voeg dan de cashewnoten en het komijnzaad toe. Meng en serveer.

Eet smakelijk!

Appeltjes van Oranje

Oranje is de kleur van de sinaasappel! En sinaasappel is heel geschikt voor baksels in welke vorm dan ook. Schil, sap, vruchtvlees; alles kan verwerkt en bewerkt worden. Voor deze vrolijke oranje cakejes gebruik je zelfs de hele sinaasappel. Inclusief het bittere wit. Je kookt 'em en pureert 'em met schil en al. Klinkt een beetje vreemd, maar het levert een fris bittere sinaasappelpuree op. En omdat je deze puree in een gebakje verwerkt, wordt het bittere prachtig gecompenseerd door zoete suiker en siroop. Er schijnen nog meer zoete recepten te zijn waar je sinaasappel voor kookt. Ik ga op de uitkijk, want dit bittertje vind ik erg goed met zoet samen gaan.

Siciliaanse Sinaasappelcakejes - naar een recept van Valli Little uit delicious. magazine, juni 2012 (12 stuks)

3 (biologische) sinaasappels

3 eieren

150 gram fijne kristalsuiker

120 gram gemalen amandelen of amandelmeel

1 theelepel bakpoeder, gezeefd

70 gram ricotta

60 gram grof gehakte pistachenoten ter garnering

Leg een sinaasappel in een kleine steelpan en zet onder water (de sinaasappel blijft drijven, dus druk hem naar onder om de juiste hoeveelheid water te bepalen). Breng het water aan de kook en laat de sinaasappel 1 uur op een laag vuur zachtjes koken. Giet af en laat iets afkoelen. Snijd in vieren en verwijder de pitten. Pureer met schil en al in een keukenmachine of met staafmixer.
Vet een muffinvorm in en bekleed de bodems met op maat geknipt bakpapier of gebruik muffinvormpjes. Verwarm een oven voor op 170 graden. Klop met een mixer de eieren met 120 gram suiker tot een licht dik en romig mengsel. Spatel de gemalen amandelen, het bakpoeder en de ricotta erdoor. Spatel dan luchtig de sinaasappelpuree door het mengsel. Vul de muffinvormpjes tot net onder de rand met het beslag. Bak de cakejes 20-25 minuten tot ze goudbruin en uitgerezen zijn.
Pers ondertussen een sinaasappel uit. Doe het sap met de rest van de suiker in een steelpan. Verwarm dit op laag vuur en laat de suiker al roerende oplossen. Laat ongeveer 2-3 minuten inkoken. 
Prik, als de cakejes gaar zijn, een paar gaatjes in de bovenkant en schenk voorzichtig de sinaasappelsiroop erover. Laat de cakejes verder afkoelen. Haal ze uit de vorm en leg ze op een grote schaal of bord.
Snijd van de derde sinaasappel de boven en onderkant eraf met een scherp mes. Snijd dan de schil van de zijkanten en zorg daarbij dat er geen wit overblijft. Als laatste snijdt je de partjes uit de vliesjes. Leg deze op de cakejes. Strooi de pistachenoten over de cakejes en serveer. 

Eet smakelijk!

Rood, wit....oranje!

Er valt veel te leren als kok en soms moet jezelf een beetje uitdagen. Iets nieuws proberen. Bijvoorbeeld, sinaasappelpartjes snijden. Het lijkt eenvoudig, maar vooral de partjes netjes uit het vlies snijden vergt wat oefening. Maar dan heb je ook wat. Ongehinderd door stukjes wit of vlies slurp je de partjes naar binnen. Het sap dat vrijkomt zorgt gelijk voor een sappig zuur tintje aan een salade. Heerlijk met bietjes en geitenkaas. 

Salade met geroosterde bieten & sinaasappel - geïnspireerd op een recept uit Allerhande, januari 2014 (4 personen)

500 gram gekookte bietjes

4 eetlepels olijfolie

1 theelepel grof zeezout

50 gram walnoten

2 eetlepels honing

2 handsinaasappels

paar handen vol gemengde sla

150 gram zachte geitenkaas

2 eetlepels balsamicoazijn

honing (naar smaak)

Verwarm de oven voor op 200 graden. Snijd de bietjes in plakjes of partjes. Meng met de olie en het zeezout. Rooster de bietjes zo'n 20 minuten in de oven. Meng de walnoten met de honing en leg op een stuk aluminiumfolie en rooster de walnoten zo'n 8 minuten mee met de bietjes in de oven. Haal ze eruit en hak ze grof. Haal de bietjes uit de oven en laat ze iets afkoelen.

Snijd, als de bietjes in de oven zitten, de sinaasappel. Snijd met een scherp mes de boven en onderkant eraf. Zet de sinaasappel neer en snijd de schil van de zijkanten, zó dat je al het wit wegsnijdt. Snijd vervolgens de partjes uit de vliesjes (vergt wat oefening). Leg ze even apart. 

Leg voor de salade eerst een handje gemengde sla op een bord. Leg daar wat bietjes op, wat sinaasappelpartjes en strooi de noten en brokjes geitenkaas erover. Bedruppel met de balsamicoazijn en eventueel wat honing.

Eet smakelijk!

Oranje Soep!

Oranje. Kleur van voetbal en Koninginnedag. Kleur van 'ons' koningshuis. En de afgelopen weken ook de kleur in mijn keuken. Wortel, de oranje groente bij uitstek is dan ook enorm veelzijdig. Sap of soep, rauw of roosteren, in gratin of in gebak, het kan allemaal. Deze week drie oranje gerechten waarin ik vooral bospeen heb gebruikt, die deze zomermaanden volop verkrijgbaar is en op zijn best qua smaak. Winterpeen, het grootste deel van het jaar vele malen smaakvoller is dan de bos- of waspeen, is ook heel geschikt voor deze recepten. Waspeentjes kunnen ook heerlijk zijn, als snack tussendoor bijvoorbeeld, maar zijn helaas, veelal afhankelijk van het seizoen, soms wat waterig. Ik zou voor de twee andere opties gaan, maar experimenteer gerust met wat je kunt krijgen of in huis hebt. 

Wortel-Sinaasappel Soep - naar een recept uit Het Grote Vegetarische Kookboek (4 personen)

500 gram wortels (bos- of winterpeen)

30 gram boter

1,25 deciliter sinaasappelsap (liefst versgeperst, maar ongezoet uit pak of fles is ook prima)

1 - 1,25 liter groentebouillon

1 kleine ui, grof gehakt

3-4 theelepels verse tijm, of 1 theelepel gedroogde tijm

zout en versgemalen zwarte peper

crème fraîche of zure room, voor het serveren

nootmuskaat, voor het serveren

Maak de bospeen goed schoon, of schil de winterpeen (afhankelijk van welke je gebruik) en snijdt in plakjes. Verhit de boter en wortels in een grote (soep) pan op middelhoog vuur, zo'n 4 minuten. Roer af en toe. 

Voeg sinaasappelsap, bouillon en ui toe. Breng aan de kook en voeg de tijm, en zout en peper naar smaak toe. Zet het vuur laag, doe het deksel op de pan en laat de wortel in ongeveer 20 minuten gaar worden. 

Pureer de soep met een staafmixer of in de keukenmachine. Laat in het laatste geval iets afkoelen en zorg in ieder geval dat je geen hete spetters op je krijgt. Warm het gepureerde geheel daarna nog een keer door, proef en breng verder op smaak. Serveer de soep met een lepeltje crème fraîche of zure room met wat nootmuskaat erover. 

Eet smakelijk!